Cookievoorkeuren

Kies welke cookies je toelaat. Je kan je keuze altijd aanpassen via Cookie-instellingen onderaan elke pagina.

Noodzakelijk

Deze cookies laten de site werken en onthouden je cookiekeuze, dus ze staan altijd aan.

Altijd actief
Naar de inhoud

Ramen wassen op hoogte: hoogwerker, gondel, touwtechniek of drone?

Team OPPY4 min leestijd

Voor ramen wassen op hoogte zijn er vier methodes: een hoogwerker, een gondel aan een vaste installatie op het dak (BMU), touwtechniek en een drone. Welke past, hangt af van de grond rond het gebouw, het dak, de vorm van het glas en het weer. Elke methode heeft haar eigen toepassing, en de drone is de innovatie die vandaag de buitenkant van glas, luifels en atriums efficiënt wast, zonder opstelling ter plaatse.

Luchtfoto van een kleine boot die een gebogen wit kielzog trekt over blauwgroen zeewater, waar een donkere en een lichtere waterzone elkaar raken

Glas dat een glazenwasser met een telescopische steel niet meer haalt, vraagt een andere aanpak. Er zijn vier gangbare methodes: een hoogwerker, een gondel aan een vaste installatie op het dak, touwtechniek en een drone. Dit moet je weten voor je kiest.

Welke regels gelden voor ramen wassen op hoogte in België?

Werk op hoogte valt onder boek IV, titel 5 van de Codex over het welzijn op het werk. Die regels geven voorrang aan collectieve bescherming boven persoonlijke bescherming en laten werk op hoogte alleen toe als het weer de werknemers niet in gevaar brengt.

Volgens de FOD Werkgelegenheid maakt de werkgever een risicoanalyse, kiest het meest geschikte arbeidsmiddel en voorziet waar nodig beveiliging tegen vallen (FOD Werkgelegenheid). Die regels gelden voor de hoogwerker, de gondel en touwtechniek. Voor een drone gelden de regels van de luchtvaart, die verderop aan bod komen.

Wat vraagt ramen wassen met een hoogwerker van je gebouw?

Een hoogwerker is een flexibele keuze voor lage tot middelhoge gebouwen met een goede toegang aan de voet van de gevel. Hij vraagt draagkrachtige grond en ruimte om op te stellen. De glazenwasser staat in een werkbak die de machine tot bij het glas brengt.

Volgens IPAF, de internationale federatie voor hoogwerkers, oefent een autoband ongeveer 2,4 bar uit, terwijl een steunpoot zonder drukverdeelplaat al meer dan 13,8 bar kan geven. IPAF vraagt daarom een beoordeling van de grond voor elke opstelling en wijst daarbij op kelders, rioleringen, putten en leidingen onder de verharding (IPAF). De parking, de inrit of het voetpad waar de machine komt, moet dus het gewicht kunnen dragen. Staat de machine op de openbare weg, dan is soms een vergunning nodig.

Een hoogwerker voor buitengebruik heeft volgens IPAF doorgaans een maximale windsnelheid van 12,5 m/s, gemeten aan het platform, en op hoogte kan de wind sterker zijn dan op de grond (IPAF). Kan de machine er dicht genoeg bij, dan haalt hij ook een glazen luifel, een atrium of een lichtstraat.

Hoe werkt een gondel aan een gevelonderhoudsinstallatie (BMU)?

Een gondel hangt aan een gevelonderhoudsinstallatie of BMU (building maintenance unit), een vaste installatie op het dak die de gondel langs de gevel laat zakken. De glazenwasser staat in de gondel en werkt de gevel baan per baan af. Op een gebouw dat ermee ontworpen is, geeft een BMU zo een systematische dekking van de hele gevel, beurt na beurt.

Beneden is er weinig nodig: alleen de zone onder de gondel wordt afgebakend. De installatie wordt bij het ontwerp van het gebouw voorzien en krijgt zelf regelmatig onderhoud en keuringen. De Europese norm EN 1808 legt de veiligheidseisen vast voor hangende toegangsinstallaties, vaste en tijdelijke, met ontwerpberekeningen, stabiliteitscriteria, onderzoeken en testen. De norm omvat ook de rails en de bevestigingen aan de draagstructuur van het gebouw (BSI).

Wanneer is touwtechniek de juiste keuze voor glasbewassing?

Touwtechniek, met glazenwassers die aan touwen langs de gevel zakken, komt tot zijn recht op complexe gevels en bij precisiewerk: de glazenwasser komt tot vlak bij elk stuk glas, ook tussen uitsprongen, hoeken en details. In België vraagt de Codex voor systematisch of herhaald werk dat de risicoanalyse die keuze verantwoordt, bijvoorbeeld omdat een ander arbeidsmiddel niet kan worden opgesteld of het opstellen daarvan meer risico geeft dan het werk zelf.

Voor touwtechniek legt de Codex duidelijke voorwaarden vast. Het systeem heeft minstens twee afzonderlijk verankerde lijnen, een werklijn en een veiligheidslijn, en de werknemer draagt een harnas met een valbeveiliging die meebeweegt. Niemand werkt alleen, de werknemers krijgen een specifieke opleiding die ook redding omvat, en een bevoegd persoon houdt toezicht (artikels IV.5-16 tot IV.5-18 van de Codex). Het dak heeft verankeringspunten nodig die sterk genoeg zijn.

Wat kan een drone, en waar stopt hij?

Een drone is de nieuwste methode van de vier: de piloot bestuurt hem vanaf de grond en de drone brengt het water tot bij het glas. Er is geen opstelling ter plaatse nodig, dus een beurt is snel ingepland. Voor glasgevels, luifels, atriums en glazen daken is hij vandaag een efficiënte keuze, al heeft hij ook duidelijke grenzen.

Omdat een reinigingsdrone sproeit, valt hij in de specifieke categorie. De FOD Mobiliteit noemt "je verspreidt producten" als voorbeeld, en de operator heeft dan een verklaring volgens een standaardscenario of een exploitatievergunning nodig (FOD Mobiliteit).

Bij regen of te veel wind vliegt een drone niet. Hij wast alleen de buitenkant van het glas. Zware korsten vragen vaak een aanpak van dichtbij, en bomen of kabels vlak bij de gevel kunnen een vlucht moeilijk maken. Hoe een drone precies werkt, lees je in hoe ramen wassen met een drone werkt.

Vier methodes voor ramen wassen op hoogte naast elkaar

HoogwerkerGondel (BMU)TouwtechniekDrone
Wat het gebouw nodig heeftDraagkrachtige grond en ruimte voor de machineEen vaste installatie op het dak, voorzien bij het ontwerpSterke verankeringspunten op het dakEen vrije zone aan de voet van de gevel
Het best geschikt voorLage tot middelhoge gebouwen met een goede toegang aan de voet van de gevelSystematische dekking van gebouwen die met een BMU ontworpen zijnComplexe gevels en precisiewerkGlasgevels, luifels, atriums en glazen daken, snel ingepland zonder opstelling ter plaatse
RegelsCodex werk op hoogte en een beoordeling van de grondCodex werk op hoogte, EN 1808, onderhoud en keuring van de installatieCodex werk op hoogte, met een risicoanalyse die de keuze verantwoordtSpecifieke categorie, met verklaring of exploitatievergunning

Hoe vergelijk je offertes voor glas op hoogte?

Vergelijk de volledige opzet van een beurt: wat er ter plaatse nodig is, welke regels gelden en hoe de planning verloopt.

Bij een hoogwerker horen daar het transport van de machine, de opstelplaats en soms een vergunning bij. Bij een gondel tellen het onderhoud en de keuringen van de installatie mee. Bij touwtechniek vraag je naar de risicoanalyse die het gebruik verantwoordt. Bij een drone vraag je onder welke verklaring of vergunning de operator vliegt en hoe hij de planning aanpast als het weer niet meezit.

Zo doen wij het bij Oppy

We wassen glasgevels, ramen, glazen luifels en atriums met technologie die we vanaf de grond besturen, zoals drones en robotica, en kiezen per gebouw de efficiëntste aanpak. Bij een plaatsbezoek of een analyse op afstand bekijken we het glas, de profielen, de toegang en waar de veiligheidsperimeter komt. Het dossier voor de specifieke categorie bereiden wij voor.

Glas wassen we met osmosewater onder lage druk, zodat afdichtingen en profielen niet onder spanning komen, en daarna kan een vuilafstotende coating volgen. Op gevels kiezen we per ondergrond tussen softwash bij lage druk en hogedruk tot 200 bar. Bij regen of te veel wind vliegen we niet en spreken we een nieuwe datum af. De binnenkant van de ramen blijft voor je vaste glazenwasser, en de planning kunnen we op elkaar afstemmen. Het rapport met foto's voor en na staat daarna op het OPPY-platform. Meer over glas op hoogte lees je op Ramen wassen met drone.

Bronnen

  1. Tijdelijke werkzaamheden op hoogten, FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg
  2. Codex over het welzijn op het werk, boek IV, titel 5: arbeidsmiddelen voor tijdelijke werkzaamheden op hoogte, FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg
  3. Safe use of MEWPs: guidance on the assessment of ground conditions, IPAF
  4. Wind rating guidance for MEWPs, IPAF
  5. BS EN 1808:2015, Safety requirements for suspended access equipment, BSI
  6. Categorie SPECIFIC, FOD Mobiliteit en Vervoer, DG Luchtvaart

Veelgestelde vragen

Mag een glazenwasser in België met touwtechniek werken?

Ja, als de risicoanalyse van de werkgever die keuze verantwoordt. Voor systematisch of herhaald werk is dat bijvoorbeeld het geval als een ander arbeidsmiddel niet kan worden opgesteld, of als het opstellen daarvan meer risico geeft dan het werk zelf. De Codex vraagt dan onder meer twee afzonderlijk verankerde lijnen, een specifieke opleiding en werk in team.

Heb je een vergunning nodig voor een hoogwerker op straat?

Soms. Als de machine op de openbare weg of het voetpad komt te staan, is soms een vergunning nodig om die in te nemen. Vraag bij je gemeente wat er geldt en spreek met de uitvoerder af wie de aanvraag doet.

Tot welke windsnelheid mag een hoogwerker werken?

Dat staat op het typeplaatje van de machine. Volgens IPAF heeft een hoogwerker voor buitengebruik doorgaans een maximale windsnelheid van 12,5 m/s, gemeten aan het platform. Een machine die alleen voor binnen bedoeld is, mag niet in de wind werken. Op hoogte kan de wind sterker zijn dan op de grond.

Kan een drone een gondel aanvullen?

Ja. Een gebouw met een BMU kan die installatie blijven gebruiken voor de gevel waarvoor ze ontworpen is, en een drone inzetten voor de buitenkant van het glas, ook op luifels en atriums. Hij vliegt niet bij regen of te veel wind en wast de binnenkant niet.

Over de auteur

Team OPPY

Liever meteen een antwoord voor jouw gebouw?

In een gesprek van 30 minuten bekijken we jouw gebouw en wat reiniging of inspectie met een drone daar kan betekenen.